Đ
Đăng Kiên
Guest
Khởi phát sinh kế cho ngư dân Quảng Ninh
Từ năm 2006, Viện nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản I đã phối hợp với Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Sản xuất Hạ Long (BIM Group) nhập hàu Thái Bình Dương từ Đài Loan về nuôi và thử nghiệm sản xuất giống ở xã Thắng Lợi, huyện Vân Đồn. Đối tượng nuôi này phù hợp với với vùng biển Vân Đồn, Cẩm Phả nên nghề nuôi nơi đây có điều kiện phát triển mạnh, trở thành nguồn sinh kế quan trọng của hàng trăm hộ dân ven biển.
Dọc nhiều địa phương ven biển, cửa sông của tỉnh Quảng Ninh, hình ảnh những bè tre, bè gỗ nổi trên mặt nước với hàng nghìn dây hàu buông dài đã trở nên quen thuộc, tạo nên một “cánh đồng thủy sản” đặc trưng giữa sông nước.
Dọc nhiều địa phương ven biển, cửa sông của tỉnh Quảng Ninh, hình ảnh những bè tre, bè gỗ nổi trên mặt nước với hàng nghìn dây hàu buông dài đã trở nên quen thuộc, tạo nên một “cánh đồng thủy sản” đặc trưng giữa sông nước.
Người nuôi hàu tại cửa sông Chanh (thị xã Quảng Yên) cho biết, mỗi bè nuôi có diện tích lên tới hàng nghìn mét vuông, được kết cấu từ tre, gỗ và phao nổi. Trên mỗi dây treo có thể gắn từ 30 – 40 con hàu, với tổng trọng lượng lên tới 15 – 20 kg/dây khi thu hoạch. Nuôi hàu gần như không mất chi phí thức ăn nhờ tận dụng nguồn tảo và phù du trong tự nhiên, giúp giảm đáng kể chi phí sản xuất so với nhiều đối tượng nuôi khác.
Trong khi đó, hiệu quả kinh tế từ mô hình này khá rõ nét. Với quy mô hàng chục bè nuôi, mỗi vụ thu hoạch có thể đạt sản lượng từ vài chục đến hàng chục tấn hàu thương phẩm mỗi bè, mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng. Thị trường tiêu thụ ổn định, đặc biệt là xuất khẩu sang Trung Quốc.
Nghề nuôi hàu giúp người dân ven biển yên tâm bám nghề, bám biển. Việc tận dụng mặt nước vùng cửa sông để phát triển nuôi trồng thủy sản góp phần giảm áp lực khai thác tự nhiên, đồng thời tạo sinh kế bền vững hơn trong bối cảnh nguồn lợi thủy sản ngày càng suy giảm. Tuy vậy, nghề này cũng đòi hỏi người dân phải nắm vững kỹ thuật, đặc biệt là theo dõi độ mặn, mùa sinh sản và các yếu tố môi trường. Nếu không kiểm soát tốt, hàu có thể bị bệnh hoặc chết hàng loạt. Đây chính là thách thức đặt ra trong quá trình phát triển nghề theo hướng ổn định, lâu dài.
Trong khi đó, hiệu quả kinh tế từ mô hình này khá rõ nét. Với quy mô hàng chục bè nuôi, mỗi vụ thu hoạch có thể đạt sản lượng từ vài chục đến hàng chục tấn hàu thương phẩm mỗi bè, mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng. Thị trường tiêu thụ ổn định, đặc biệt là xuất khẩu sang Trung Quốc.
Nghề nuôi hàu giúp người dân ven biển yên tâm bám nghề, bám biển. Việc tận dụng mặt nước vùng cửa sông để phát triển nuôi trồng thủy sản góp phần giảm áp lực khai thác tự nhiên, đồng thời tạo sinh kế bền vững hơn trong bối cảnh nguồn lợi thủy sản ngày càng suy giảm. Tuy vậy, nghề này cũng đòi hỏi người dân phải nắm vững kỹ thuật, đặc biệt là theo dõi độ mặn, mùa sinh sản và các yếu tố môi trường. Nếu không kiểm soát tốt, hàu có thể bị bệnh hoặc chết hàng loạt. Đây chính là thách thức đặt ra trong quá trình phát triển nghề theo hướng ổn định, lâu dài.
Phát triển nghề mới tại Đà Nẵng
Không chỉ phát triển mạnh ở miền Bắc, nghề nuôi hàu những năm gần đây còn được mở rộng tại các địa phương miền Trung, trong đó có Đà Nẵng. Tại các vùng ven biển và xã đảo, người dân đã bắt đầu chuyển đổi từ các hình thức nuôi truyền thống sang mô hình nuôi hàu bằng bè dây, một phương pháp linh hoạt và ít rủi ro hơn.
Mô hình hàu treo dây tại xã Tam Anh, TP Đà Nẵng được khởi phát từ hộ gia đình ông Trần Công Thành. Với 5 ha mặt nước nuôi hàu đại dương trên sông Trường Giang, mỗi năm ông Thành xuất bán 300 – 400 tấn hàu vỏ, cho doanh thu hàng trăm triệu đồng, đồng thời tạo việc làm ổn định cho 20 – 30 lao động địa phương.
Mô hình hàu treo dây tại xã Tam Anh, TP Đà Nẵng được khởi phát từ hộ gia đình ông Trần Công Thành. Với 5 ha mặt nước nuôi hàu đại dương trên sông Trường Giang, mỗi năm ông Thành xuất bán 300 – 400 tấn hàu vỏ, cho doanh thu hàng trăm triệu đồng, đồng thời tạo việc làm ổn định cho 20 – 30 lao động địa phương.
Theo ông Nguyễn Hoài Toàn, Chủ tịch Hội Nông dân xã Tam Anh, mô hình nuôi hàu đại dương của nông dân Trần Công Thành trên sông Trường Giang là hướng đi mới và mang lại giá trị kinh tế cao.
Khác với bè tre truyền thống dễ hư hỏng trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, mô hình bè dây sử dụng hệ thống cọc tre cố định kết hợp dây cước và phao nổi. Khi thủy triều lên xuống, hệ thống này có thể tự điều chỉnh theo mực nước mà vẫn giữ ổn định cho hàu sinh trưởng.
Thực tế cho thấy, với điều kiện thuận lợi, người nuôi có thể đạt 1 – 2 vụ mỗi năm. Sản lượng hàng chục tấn mỗi hộ không còn là hiếm, mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng. Quan trọng hơn, mô hình này đã mở ra một nghề mới cho người dân ven biển Đà Nẵng, nơi trước đây chủ yếu dựa vào khai thác hải sản tự nhiên.
Khác với bè tre truyền thống dễ hư hỏng trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, mô hình bè dây sử dụng hệ thống cọc tre cố định kết hợp dây cước và phao nổi. Khi thủy triều lên xuống, hệ thống này có thể tự điều chỉnh theo mực nước mà vẫn giữ ổn định cho hàu sinh trưởng.
Thực tế cho thấy, với điều kiện thuận lợi, người nuôi có thể đạt 1 – 2 vụ mỗi năm. Sản lượng hàng chục tấn mỗi hộ không còn là hiếm, mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng. Quan trọng hơn, mô hình này đã mở ra một nghề mới cho người dân ven biển Đà Nẵng, nơi trước đây chủ yếu dựa vào khai thác hải sản tự nhiên.
Từ nuôi trồng thủy sản đến điểm nhấn du lịch
Một trong những hướng đi đáng chú ý của nghề nuôi hàu hiện nay là kết hợp với phát triển du lịch, tiêu biểu tại các vùng nuôi như Long Sơn (tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu cũ).
Ông Nguyễn Công Thức, thôn 2, xã Long Sơn, chia sẻ, nuôi hàu chi phí không lớn, kỹ thuật đơn giản, chủ yếu bỏ công lao động chăm sóc, đầu ra và giá cả khá ổn định do được hợp tác xã thu mua nên người nuôi yên tâm sản xuất.
Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi như nguồn nước giàu phù du, độ mặn ổn định, hàu nuôi ở đây phát triển nhanh, cho chất lượng thịt thơm ngon, được thị trường ưa chuộng. Điều này tạo nền tảng để xây dựng thương hiệu sản phẩm địa phương, đồng thời thu hút khách du lịch đến trải nghiệm.
Theo lãnh đạo xã Long Sơn, từ những năm 1990, một số người dân bắt đầu nuôi thủy sản bằng lồng bè, trong đó phần lớn là hàu. Nghề nuôi ngày càng phát triển, cộng với phong cảnh sơn thủy hữu tình đã góp phần phát triển du lịch tại vùng đất này.
Du khách đến các vùng nuôi hàu được trực tiếp ra bè, xem quy trình nuôi, thu hoạch và chế biến hàu tại chỗ. Những nhà hàng nổi giữa sông nước, với các món hàu tươi sống như nướng, hấp, ăn sống… đã trở thành điểm nhấn độc đáo, mang lại trải nghiệm khó quên.
Mô hình kết hợp nuôi trồng thủy sản và du lịch tại Long Sơn mang lại nhiều lợi ích kép. Một mặt, giúp nâng cao giá trị sản phẩm thông qua tiêu thụ tại chỗ, mặt khác, góp phần quảng bá thương hiệu địa phương.
Từ thực tế tại Quảng Ninh, Đà Nẵng và các địa phương khác, có thể thấy nghề nuôi hàu đang dần khẳng định vai trò trong phát triển kinh tế ven biển. Không chỉ là sinh kế ổn định cho người dân, nghề này còn mở ra hướng đi mới gắn với du lịch và bảo vệ môi trường.
Trong bối cảnh ngành thủy sản đang chuyển mình theo hướng hiện đại, thân thiện môi trường, nghề nuôi hàu từ những bè tre mộc mạc trên sông nước, đang viết nên câu chuyện mới về sự thích ứng, sáng tạo và phát triển bền vững của người dân ven biển Việt Nam.
Ông Nguyễn Công Thức, thôn 2, xã Long Sơn, chia sẻ, nuôi hàu chi phí không lớn, kỹ thuật đơn giản, chủ yếu bỏ công lao động chăm sóc, đầu ra và giá cả khá ổn định do được hợp tác xã thu mua nên người nuôi yên tâm sản xuất.
Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi như nguồn nước giàu phù du, độ mặn ổn định, hàu nuôi ở đây phát triển nhanh, cho chất lượng thịt thơm ngon, được thị trường ưa chuộng. Điều này tạo nền tảng để xây dựng thương hiệu sản phẩm địa phương, đồng thời thu hút khách du lịch đến trải nghiệm.
Theo lãnh đạo xã Long Sơn, từ những năm 1990, một số người dân bắt đầu nuôi thủy sản bằng lồng bè, trong đó phần lớn là hàu. Nghề nuôi ngày càng phát triển, cộng với phong cảnh sơn thủy hữu tình đã góp phần phát triển du lịch tại vùng đất này.
Du khách đến các vùng nuôi hàu được trực tiếp ra bè, xem quy trình nuôi, thu hoạch và chế biến hàu tại chỗ. Những nhà hàng nổi giữa sông nước, với các món hàu tươi sống như nướng, hấp, ăn sống… đã trở thành điểm nhấn độc đáo, mang lại trải nghiệm khó quên.
Mô hình kết hợp nuôi trồng thủy sản và du lịch tại Long Sơn mang lại nhiều lợi ích kép. Một mặt, giúp nâng cao giá trị sản phẩm thông qua tiêu thụ tại chỗ, mặt khác, góp phần quảng bá thương hiệu địa phương.
Từ thực tế tại Quảng Ninh, Đà Nẵng và các địa phương khác, có thể thấy nghề nuôi hàu đang dần khẳng định vai trò trong phát triển kinh tế ven biển. Không chỉ là sinh kế ổn định cho người dân, nghề này còn mở ra hướng đi mới gắn với du lịch và bảo vệ môi trường.
Trong bối cảnh ngành thủy sản đang chuyển mình theo hướng hiện đại, thân thiện môi trường, nghề nuôi hàu từ những bè tre mộc mạc trên sông nước, đang viết nên câu chuyện mới về sự thích ứng, sáng tạo và phát triển bền vững của người dân ven biển Việt Nam.
Việt Nam sở hữu đường bờ biển dài, nhiều vịnh kín gió, cửa sông và đầm phá với độ mặn ổn định từ 15 - 30‰, rất thích hợp cho hàu phát triển. Hơn nữa, so với tôm hoặc cá biển, hàu ít bệnh, không cần dùng kháng sinh, không lo dịch bệnh bùng phát diện rộng.
Bảo Hân
The post Giá trị gia tăng cao từ mô hình nuôi hàu treo dây appeared first on Tạp chí Thủy sản Việt Nam.
Xem tiếp...
